A A
Międzynarodowy Konkurs Muzyki Polskiej im. Stanisława Moniuszki w Rzeszowie / 20 – 27 września 2019

Witold Maliszewski

Witold Maliszewski / domena publiczna; źródło: Narodowe Archiwum Cyfrowe

 

 

 
 
UTWORY KAMERALNE
UTWORY NA FORTEPIAN

 

(20.08.1873 – 18.07.1939) kompozytor i pedagog urodzony w Mohylowie Podolskim n. Dniestrem, zmarły w Zalesiu k. Warszawy. Regularną edukację muzyczną rozpoczął w szkole muzycznej Cesarskiego Towarzystwa Muzycznego w Tyflisie (obec. Tbilisi) i kontynuował następnie w konserwatorium w Petersburgu, gdzie pobierał lekcje teorii muzyki u Augusta Bernharda oraz kompozycji u Nikołaja Rimskiego-Korsakowa.

Jako pedagog pracował w konserwatorium muzycznym w Odessie, w konserwatorium warszawskim oraz w Wyższej Szkole Muzycznej im. F. Chopina w Warszawie. Prowadził zajęcia m.in. z kompozycji, harmonii, kontrapunktu i form muzycznych. Jednym z jego najwybitniejszych wychowanków, którego kształcił w konserwatorium w Warszawie, był Witold Lutosławski. Dodatkowo intensywnie angażował się w rozwój  środowiska muzycznego Warszawy, zakładając sekcję im. Mieczysława Karłowicza w Warszawskim Towarzystwie Muzycznym, którego był dyrektorem, współorganizując I Konkurs Chopinowski, otwierając Instytut Fryderyka Chopina (dzisiejszy NIFC) czy zajmując się sprawami muzycznymi na szczeblu ministerialnym. Miał także epizody dyrygenckie, prowadząc m.in. orkiestrę symfoniczną Odeskiego Towarzystwa Muzycznego.

Twórczość kompozytorska Maliszewskiego jest bogata i zróżnicowana; znaleźć w niej można utwory przeznaczone na duże jak i niewielkie składy wykonawcze, tak czysto instrumentalne, wokalne jak i wokalno-instrumentalne. Na gruncie muzyki orkiestrowej wypowiadał się za pośrednictwem gatunków takich jak: symfonia, uwertura koncertowa, suita, koncert oraz innych, często o tytułach programowych. Do dzieł wielkoobsadowych zaliczyć należy także m.in. opery-balety, kantatę, pieśni na głos z orkiestrą, requiem oraz utwory chóralne. Kompozycje solowe powstawały wyłącznie na fortepian jako cykle miniatur tanecznych i nietanecznych. Dodatkowo, spod pióra kompozytora wyszły pieśni na głos z akompaniamentem fortepianu, pisane do słów poetów takich jak: Wasilij Żukowski, Leopold Staff czy Bronisława Ostrowska. Za swoje kompozycje otrzymał wiele nagród, przyznawanych nie tylko w Polsce, ale również w Rosji, Szwajcarii czy Francji.

Język muzyczny Maliszewskiego charakteryzuje rozszerzona tonalność dur-moll, orkiestracja romantyczna oraz wykorzystanie form klasycznych i przekształcanie ich według tendencji romantycznych, np. stosując ewolucyjne rozwijanie tematu bądź budowanie allegra sonatowego nie na podstawie zamkniętych tematów lecz grup tematycznych. Kompozytor opowiadał się po stronie form klasycznych, systemu tonalnego dur-moll oraz cenił przejrzystość architektoniczną i fakturalną utworu, krytykował zaś intensywnie ruchy awangardowe na gruncie harmonii w muzyce. Teza mówiąca, iż możliwości systemu tonalnego, w którym wzrastał i tworzył się wyczerpały, była dla niego nonsensem. Mimo to, postulował konieczność śledzenia osiągnięć modernistów i szukanie w ich twórczości wartościowych pomysłów.

 

Źródło biogramu: Paja-Stach Jadwiga, Maliszewski Witold, w: Encyklopedia muzyczna PWM, Dziębowska Elżbieta (red.), t. 6, Polskie Wydawnictwo Muzyczne, Kraków 2000, ss. 56-57, opracował Antoni Szymański.

 

 


ORGANIZATOR
WSPÓŁORGANIZATOR
PATRONAT NARODOWY PREZYDENTA RP
PATRONAT NARODOWY
PREZYDENTA RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ ANDRZEJA DUDY
W STULECIE ODZYSKANIA NIEPODLEGŁOSCI
PARTNERZY
PATRONI MEDIALNI
Międzynarodowy Konkurs Muzyki Polskiej
im. Stanisława Moniuszki w Rzeszowie
20 – 27 września 2019


Wszelkie Prawa Zastrzeżone 2018 Międzynarodowy Konkurs Muzyki Polskiej im. Stanisława Moniuszki.
Instytut Muzyki i Tańca w Warszawie
Dofinansowano ze środków
Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego